Drenthe hunebedden geloof mythen: Volksverhalen en legenden
Stel je voor: je zit aan een picknicktafel bij een vakantiehuisje op een park als De Wije of Lheederhof. De geur van dennennaalden hangt in de lucht.
Op de achtergrond hoor je kinderen die net terugkomen van het zwembad. En jij?
Jij zit in een oud boek over Drenthe te lezen. Daar staan verhalen in die je koude rillingen bezorgen. Over reuzen die stenen verplaatsen, over spoken en over liefde die de dood overleeft.
Dit is waarom je naar Drenthe gaat. Het is meer dan alleen slapen in een vakantiepark Drenthe. Het is het verhaal achter die stenen.
Wat zijn die hunebedden eigenlijk?
Een hunebed is een steengraf uit de steentijd, zo’n 5000 jaar geleden. Stel je een kamer voor van enorme keien, een deksteen erop en daarna een laag zand.
Daar lagen toen mensen begraven. De grootste vind je bij Borger: Hunebed D27.
Die is 22 meter lang. De kleinste, bij Rolde, is maar 6 meter. Toch staan ze overal in Drenthe.
Je kunt ze bijna niet missen als je door het Drentse landschap fietst. Maar vroeger wisten mensen niets van archeologie. Ze zagen alleen die stapels stenen. En dus verzonnen ze verhalen.
De naam ‘hunebed’ komt waarschijnlijk van ‘Hunnen’, de volksverhalen dachten dat het werk was van reuzen.
Die verhalen zitten diep in de cultuur. Als je een camping Drenthe opzoekt, bijvoorbeeld De Voscheheugte of De Berken, dan liggen die hunebedden vaak op fietsafstand.
En met die verhalen in je achterhoofd kijk je toch anders. Waarom is dat belangrijk? Omdat het de Drentse identiteit vormt.
De mythen vertellen over angst, hoop en mysterie. Ze maken je wandeling naar het hunebed tot een belevenis.
Je bent niet alleen een toerist die een foto maakt. Je stapt even in een andere wereld. En dat voelt extra speciaal als je net je caravan op een rustiek veldje hebt gezet.
De meest bekende verhalen en legenden
Er is één verhaal dat iedereen kent: de bruid van Balloo. Dit is een van de mooiste Drentse legendes.
Het gaat over een meisje uit Balloo dat verliefd werd op een man uit Rolde. De families waren rivaal. Toen de man stierf, droeg ze zijn lichaam naar het hunebed bij Rolde en legde hem daar neer.
Daarna bleef ze er elke nacht bij, tot ze zelf stierf. De plek heet nu de Bruidsschap.
Je vindt dit verhaal terug in de hunebedden Drenthe folder die je vaak bij de VVV kunt krijgen. Een ander bekend verhaal is dat van de Bokkenrijders. Dat zijn geen hunebedverhalen, maar ze horen wel bij het Drentse mysterie.
Vroeger dacht men dat boeven te paard over de heide vlogen. Ze zouden schatten verstoppen onder hunebedden.
In de omgeving van Sleen en Emmen hoor je die verhalen nog steeds.
Als je ’s avonds over de hei loopt, met een zaklamp en je hoort een tak kraken, dan denk je meteen: zijn het de Bokkenrijders? En dan is er nog het verhaal van de reus Hunebedbouwer. Volgens de legende zou de reus hebben geduwd en getrokken om die enorme stenen te verplaatsen. In Borger staat het Hunebedcentrum.
Daar zie je hoe het echt moest, met touwen en rollen. Maar de mythe van de reus blijft leuk. Zeker voor kinderen.
Als je in een vakantiepark Drenthe verblijft, is het een leuk verhaal voor rond het kampvuur. De verhalen verschillen per streek. In Zuidwest-Drenthe, rondom Diever en Dwingeloo, gaat het vaak over heksen en spoken.
In Noord-Drenthe, rondom Anloo en Annen, hoor je meer over liefde en trouw. Elk hunebed heeft dus zijn eigen karakter. Dat maakt het leuk om er meerdere te bezoeken.
Hoe beleef je de mythen het best
Je hoeft geen expert te zijn. Je hoeft alleen maar te weten waar je moet zijn.
Begin bij het Hunebedcentrum in Borger. Daar leer je de feiten.
Maar koop vooral ook een boekje met verhalen. Ze kosten ongeveer €8 tot €12. Daarna stap je op de fiets. De fietstocht ‘Hunebeddenfietsroute’ is 27 kilometer lang en gaat langs 12 hunebedden.
Je kunt die route kopen bij de VVV voor €3,50 of gratis downloaden als je slim bent.
Als je kampeert, kies dan een camping dicht bij de hunebedden. Camping De Voscheheugte ligt vlakbij Borger. Een kampeerplek kost daar ongeveer €22 tot €28 per nacht, afhankelijk van het seizoen.
Neem een picknickkleed mee en ga liggen bij het hunebed D27. Sluit je ogen en probeer je de bruid van Balloo voor te stellen. Voel de stilte.
Dat is pas echt Drenthe. Wil je comfortabeler? Boek dan een chalet op vakantiepark De Wije of De Berken.
Een chalet voor 4 personen kost in het laagseizoen rond de €400 per week, in het hoogseizoen €600 tot €800. Vanuit daar kun je makkelijk naar Drents-Friese Wijk fietsen. Daar staan ook hunebedden.
En na afloop kun je terug naar het park voor een frietje en een ijsje. De beste tijd om te gaan is mei of september.
Dan is het minder druk dan in juli en augustus. De natuur is op z’n mooist.
En de verhalen voelen ’s avonds net iets echter als de zon ondergaat. Neem een warme trui mee. De Drentse avonden kunnen fris zijn, zelfs in de zomer.
Praktische tips voor een geslaagde mythen-tocht
- Download de app ‘Hunebedden Drenthe’ (gratis). Hij geeft exacte locaties en weetjes.
- Neem een zaklamp mee voor als het donker wordt. Niet verplicht, wel spannend.
- Plan je route van tevoren. De hunebedden liggen soms verstopt in het bos.
- Neem voldoende water en eten mee. Er zijn niet overal terrassen direct bij de stenen.
- Respecteer de natuur. Klim niet op de stenen. Blijf op de paden.
Een andere tip: combineer je bezoek met een overnachting in een tiny house.
Die vind je steeds vaker op een vakantiepark in Drenthe met outdoor yoga. Ze kosten ongeveer €70 tot €100 per nacht. Je bent dan dichter bij de natuur en ’s nachts hoor je echt de stilte.
Ideaal voor wie de mythen écht wil voelen. Als je met kinderen reist, maak er een speurtocht van.
Koop bij het Hunebedcentrum een speurboekje (€4). Zoek naar aanwijzingen bij de stenen.
Ze leren spelenderwijs over de geschiedenis én de verhalen. En jij hebt een rustige avond, want moeë kids slapen snel na een dag vol avontuur op een vakantiepark in Drenthe met sterrenhemel activiteit. Sluit je dag af met een stamppot of pannenkoeken in een typisch Drents restaurant. Bijvoorbeeld bij De Brink in Dwingeloo of een eetcafé in Borger.
Een hoofdgerecht kost tussen de €15 en €22. Zo steun je ook nog de lokale horeca.
Want na al die verhalen en fietstochten verdien je dat. Drenthe is meer dan alleen een bestemming voor een vakantie Drenthe; kies bijvoorbeeld voor een vakantiepark Drenthe met sporthal voor extra actie. Het is een plek waar geschiedenis en verbeelding samenkomen.
De hunebedden staan er al duizenden jaren, maar de verhalen blijven leven.
Dus pak je fiets, volg de route en laat je meenemen. Misschien ontmoet je vanavond nog de bruid van Balloo. Of hoor je de Bokkenrijders voorbijrijden. Wie weet.