Veenhuizen Drenthe bezoeken: Gevangenismuseum en uniek dorpsleven

Portret van Femke van der Dijk, Drenthe gids en reisschrijver over hunebedden en campings.
Femke van der Dijk
Drenthe gids & reisschrijver
Steden & Dorpen · 2026-02-15 · 7 min leestijd

Stel je voor: je fietst door een dorp waar de huizen eruitzien als villa’s, maar vroeger gevangenissen waren.

Veenhuizen in Drenthe is precies zo’n plek. Het is stil, groen en vol geschiedenis.

Je kunt hier het Gevangenismuseum bezoeken, maar ook gewoon rondlopen en het unieke dorpsleven voelen. Het voelt alsof je in een openluchtmuseum bent beland, maar dan met echte bewoners en koeien die in de wei staan. Voor wie van vakantie Drenthe houdt, is dit een absolute aanrader. Het ligt vlakbij andere parels zoals de hunebedden Drenthe en leuke vakantieparken Drenthe.

Wat is Veenhuizen en waarom moet je het bezoeken?

Veenhuizen is een klein dorp in Drenthe dat ooit is opgericht als Maatschappij van Weldadigheid.

Het was bedoeld voor arme mensen en wezen, maar later veranderde het in een gevangeniskolonie. Tegenwoordig is het een gewoon dorp met een rijke historie en het beroemde Gevangenismuseum. Het is belangrijk omdat het een stukje Nederlands erfgoed is dat je nergens anders vindt.

Je ziet hoe de geschiedenis van de armoede en justitie hier letterlijk in de stenen is gebouwd. Waarom zou je hier naartoe gaan tijdens je vakantie Drenthe?

Omdat het anders is dan andere dorpen. Je kunt er fietsen door weilanden, maar ook binnen een half uur bij de hunebedden Drenthe zijn.

Het dorp ligt midden in de natuur, dus het is perfect voor rustzoekers. Bovendien is het Gevangenismuseum super interactief, dus het is leuk voor kinderen en volwassenen. Je leert er over de geschiedenis op een manier die je raakt. Veel mensen die in een vakantiepark Drenthe verblijven, zoals Roompot of Landal, rijden er snel naartoe.

Het is maar een uurtje rijden vanaf de grotere parken. Je kunt er ook voor kiezen om te kamperen in de buurt.

Camping Drenthe is vaak rustig en Veenhuizen past daar perfect bij. Het dorp heeft een eigen sfeer die je niet snel elders vindt. Je voelt de geschiedenis terwijl je gewoon een ijsje eet op een terras.

Het Gevangenismuseum: de kern van je bezoek

Het Gevangenismuseum is het hart van Veenhuizen. Het is gevestigd in een oud gebouw dat vroeger diende als verblijf voor wezen.

De entree kost ongeveer €12,50 voor volwassenen en €9,00 voor kinderen. Het museum is open van dinsdag tot en met zondag, van 10:00 tot 17:00 uur.

Je kunt er makkelijk 2 tot 3 uur doorbrengen zonder dat het saai wordt. Het is niet alleen kijken, maar vooral doen en beleven. De werking van het museum is simpel maar effectief. Je start met een vaste opstelling over de geschiedenis van de Maatschappij van Weldadigheid.

Daarna ga je naar de cellen en de gerechtszaal, waar je echt kunt voelen hoe het vroeger was.

Er is een speciale afdeling over de gevangenen die hier hebben gezeten, inclusief verhalen van bekende figuren. Je kunt zelfs een cel bekijken van binnen, inclusief het harde bed en de emmer als toilet. Een specifiek detail dat ik leuk vind: er is een interactieve simulatie waar je zelf kunt kiezen hoe je zou overleven als gevangene.

Je moet dan beslissingen maken over eten, werk en straf. Het is best heftig, maar het maakt duidelijk hoe streng het leven vroeger was.

Er is ook een collectie oude gevangeniskleding en gereedschappen. Je ziet hoe de bewakers vroeger werden getraind, wat vaak harder was dan de gevangenen zelf.

Voor gezinnen is er een speurtocht beschikbaar voor €2,50 extra. Die leidt je door het museum en zorgt dat kids niet vervelen. De gidsen zijn vrijwilligers en vertellen persoonlijke verhalen.

Ze zijn super vriendelijk en nemen de tijd voor vragen. Als je honger krijgt, is er een klein café met appeltaart voor €4,50 en koffie voor €2,50. Parkeren kost €3,00 per dag, maar fietsen is gratis bij de ingang.

Het unieke dorpsleven in Veenhuizen

Veenhuizen zelf is een openluchtmuseum. Ontdek het unieke dorpsleven in Veenhuizen; de huizen zijn gebouwd in een typische stijl, met rieten daken en witte muren.

Veel huizen zijn nog steeds in bezit van de Stichting Monumenten, dus ze zien er authentiek uit. Je kunt er gewoon rondlopen en genieten van de rust. Er zijn geen grote winkels, maar wel een kleine supermarkt voor dagelijkse boodschappen.

Het voelt alsof de tijd hier heeft stilgestaan. Er zijn een paar leuke plekken om te bezoeken buiten het museum.

Zo is er de oude kerk, die gratis toegankelijk is en waar je de historie voelt. Je kunt ook naar de boerderijen waar nog steeds koeien worden gemolken. Als je van fietsen houdt, zijn er routes van 15 tot 30 km die je door de weilanden leiden. Je kunt een fiets huren voor €10 per dag bij de lokale verhuurder.

Onderweg kom je langs de hunebedden Drenthe, zoals D9 en D10, die op slechts 10 km afstand liggen. Er zijn weinig restaurants, maar wel een paar gezellige eetcafé’s.

Probeer de pannenkoeken bij Café-Restaurant De Oude Smidte voor ongeveer €12 per portie. Het is simpel eten, maar vers en lokaal. Als je wilt overnachten, kun je kiezen voor een bed & breakfast voor €60-80 per nacht.

Voor kamperen is Camping De Woudstee een goede optie, met prijzen vanaf €15 per nacht voor een tent.

Het is basic, maar schoon en vriendelijk. Een uniek aspect is het gevangenenkoor, dat soms optreedt in het dorp. Ze zingen liederen over het gevangenisleven en het is gratis bij te wonen.

Het is emotioneel en geeft een kijkje in de ziel van de mensen die hier hebben gezeten. Als je van rust houdt, is de avond het beste moment om te wandelen.

De zonsondergang over de weilanden is adembenemend. Je voelt je hier echt even weg van de drukte.

Praktische tips voor je bezoek aan Veenhuizen

Om optimaal te genieten, plan je bezoek op een doordeweekse dag. In het weekend is het wat drukker met toeristen, vooral in de zomer.

Kom vroeg, rond 10:00 uur, om de massa voor te zijn. Neem een jas mee, want het kan winderig zijn in Drenthe.

Het dorp is klein, dus je hebt niet veel tijd nodig om het te verkennen. Combineer het met een bezoek aan vakantieparken Drenthe in de omgeving of verdiep je in de historie van Emmen. Als je met de auto komt, volg de borden naar Assen en dan naar Veenhuizen.

Parkeer bij de gratis parkeerplaatsen rond het museum. Openbaar vervoer is beperkt; neem de bus naar Assen en dan een taxi van €20-30. Fietsen is de beste manier als je in de buurt kampeert. Camping Drenthe zoals De Woudstee ligt op 5 km afstand.

Je kunt ook een e-bike huren voor €15 per dag om de hunebedden te bezoeken.

Neem contant geld mee voor kleine aankopen, want niet alle plekken hebben pinmogelijkheden. De openingstijden van het museum zijn strikt, dus check van tevoren.

In de winter is het dorp nog rustiger, maar het museum is dan wel open. Als je met kinderen komt, neem dan wat snacks mee, want er is weinig te koop. Tot slot, respecteer de bewoners; het is een levend dorp, geen attractiepark.

Combineren met andere activiteiten in Drenthe

Veenhuizen is perfect te combineren met een dagje hunebedden Drenthe. De beroemde hunebedden bij Borger liggen op 20 minuten rijden.

Je kunt er gratis wandelen en de geschiedenis ontdekken. Voor €5,00 kun je een gids krijgen bij het Hunebedcentrum.

Het is een leuke afwisseling na het museum. Je kinderen kunnen er spelen in de natuur. Als je langer blijft, kies dan voor een vakantiepark Drenthe in de regio.

Parken zoals Drents Friese Wold of Hunzepark bieden accommodaties vanaf €100 per nacht. Ze hebben zwembaden en fietsverhuur, ideaal voor gezinnen. Kamperen kan ook: camping Drenthe zoals De Lommerbergen kost €20-30 per nacht inclusief douche. Vanuit daar ben je in 30 minuten in Veenhuizen.

Je kunt een dag plannen als volgt: ochtend in Veenhuizen met het museum, lunch in het dorp, en middag naar de hunebedden.

Of combineer met een fietsroute van 25 km door Drenthe. De totale kosten voor een dag zijn ongeveer €40-50 per persoon, inclusief eten en entree.

Als je overnacht, reken op €100-150 per dag voor een gezin. Het is betaalbaar en ontspannend. Drenthe voelt als thuiskomen, vooral in Veenhuizen.

Portret van Femke van der Dijk, Drenthe gids en reisschrijver over hunebedden en campings.
Over Femke van der Dijk

Femke van der Dijk groeide op tussen de hunebedden en het Nationaal Park Dwingelderveld. Als geboren en getogen Drente schrijft ze over alles wat de provincie te bieden heeft – van de beste vakantieparken tot verborgen wandelroutes en de lekkerste pannenkoekenhuizen.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Steden & Dorpen
Ga naar overzicht →